Karar Günlüğü
Gün içinde sürekli kararlar veriyoruz. Bazıları küçük, bazıları ise iş, para, eğitim, ilişkiler veya yaşam düzeni gibi önemli konuları etkiliyor. Ancak çoğu zaman kararın sonucunu hatırlıyoruz, kararı verirken ne düşündüğümüzü unutuyoruz.
Karar Günlüğü, önemli kararlarını neden verdiğini, o anda ne beklediğini ve sonucun nasıl geliştiğini kaydetmeni sağlayan basit bir kişisel değerlendirme yöntemidir.
Kararlarını Yazıya Dök
Önemli bir karar verirken yalnızca sonucu değil, kararın arkasındaki düşünceyi de kaydetmek faydalıdır.
Örneğin yeni bir işe başlamak, bir eğitim almak, büyük bir harcama yapmak, bir projeye başlamak veya hayatında önemli bir değişiklik yapmak üzere olabilirsin.
Kararı yazıya dökmek, düşüncelerini daha net görmene yardımcı olabilir.
Neden Bu Kararı Veriyorum?
Karar günlüğündeki en önemli sorulardan biri budur.
Kararın arkasında gerçek bir ihtiyaç mı var, yoksa yalnızca o anki duygu ve koşullar mı etkili?
Kendine şu soruları sorabilirsin:
- Bu kararı neden vermek istiyorum?
- Hangi sorunu çözmesini bekliyorum?
- Kararı verirken hangi bilgilere dayanıyorum?
- Beni en fazla etkileyen şey nedir?
- Başka hangi seçeneklerim var?
Bu sorular kararın doğru veya yanlış olduğunu söylemez. Sadece neden o yöne gittiğini daha görünür hale getirir.
Ne Olmasını Bekliyorum?
Karar verdiğin anda geleceğe ilişkin bir beklentin vardır.
Bunu mümkün olduğunca açık şekilde yazabilirsin.
Örneğin:
“Bu eğitimi alırsam üç ay içinde temel düzeyde bu beceriyi kullanabileceğimi düşünüyorum.”
veya:
“Bu projeye başlarsam ilk altı ay içerisinde düzenli bir çalışma sistemi oluşturabileceğimi tahmin ediyorum.”
Beklentiyi önceden yazmak, daha sonra sonucu değerlendirirken yalnızca hafızana güvenmek zorunda kalmamanı sağlar.
Riskleri de Yaz
Her kararın beklenen faydalarının yanında bazı riskleri bulunabilir.
Zaman kaybı, maliyet, başarısız olma ihtimali, başka bir fırsattan vazgeçmek veya planlanan sonucun ortaya çıkmaması bunlardan bazıları olabilir.
Riskleri yazmak karardan vazgeçmek anlamına gelmez.
Ama karar verirken yalnızca olumlu ihtimallere odaklanmanı önlemeye yardımcı olabilir.
Karara Ne Kadar Güveniyorum?
Kararına bir güven düzeyi verebilirsin.
Örneğin yüzde 60, yüzde 75 veya yüzde 90 gibi bir tahmin yazabilirsin.
Bu değer bilimsel bir ölçüm değildir. Ama zaman içerisinde hangi konularda kendine fazla güvendiğini veya hangi durumlarda gereğinden fazla çekimser kaldığını fark etmene yardımcı olabilir.
Sonucu Daha Sonra Kontrol Et
Karar günlüğünün asıl değeri karar verildiği gün değil, daha sonra ortaya çıkar.
Belirlediğin sürenin sonunda tekrar dönüp bakabilirsin.
Şunları değerlendirebilirsin:
Beklediğim sonuç gerçekleşti mi?
Tahminimde nerede yanıldım?
Doğru değerlendirdiğim noktalar nelerdi?
Bugün aynı kararı tekrar verir miydim?
Bu değerlendirme gelecekteki kararların için önemli bir deneyim oluşturabilir.
Sonuç Kötüyse Karar da Kötü müdür?
Her kötü sonuç, kötü bir karar verdiğin anlamına gelmez.
Karar verirken elindeki bilgiler doğru olabilir ancak kontrol edemediğin koşullar sonucu değiştirebilir.
Aynı şekilde iyi bir sonuç da her zaman karar sürecinin iyi olduğu anlamına gelmez. Bazen yalnızca şanslı olmuş olabilirsin.
Bu nedenle karar günlüğünde yalnızca sonuca değil, karar verme sürecine de bakmak önemlidir.
Tekrarlayan Hataları Gör
Bir süre karar günlüğü tuttuğunda bazı alışkanlıkların ortaya çıkmaya başlayabilir.
Belki acele karar verdiğini, bazı riskleri sürekli küçümsediğini veya başkalarının görüşlerinden gereğinden fazla etkilendiğini fark edebilirsin.
Tam tersine, iyi sonuç veren kararlarda hangi yöntemleri kullandığını da görebilirsin.
Amaç kusursuz karar vermek değil, kendi karar verme biçimini daha iyi tanımaktır.
Basit Bir Karar Günlüğü Oluştur
Karar günlüğünü bir defterde, Word dosyasında veya Excel tablosunda tutabilirsin.
Her karar için tarih, kararın konusu, nedenleri, seçenekler, beklenen sonuç, riskler ve daha sonra gerçekleşen sonucu kaydetmen yeterlidir.
Karmaşık bir sistem kurmana gerek yoktur. Düzenli olarak kullanabileceğin basit bir yapı daha değerlidir.
Bir Sonraki Önemli Kararında
Bir karar vermeden önce yalnızca birkaç dakika ayır ve şu cümleleri tamamla:
Vermek üzere olduğum karar: …
Bu kararı vermemin temel nedeni: …
Beklediğim sonuç: …
En önemli risk: …
Kararıma güven düzeyim: …
Bir süre sonra aynı kayda tekrar dön.
Karar günlüğünün amacı geçmişte verdiğin kararları yargılamak değil; gelecekte daha bilinçli kararlar verebilmek için kendi deneyimlerinden öğrenmektir.